Hạt giống Trường Sa nảy mầm nơi Phủ Khoái

06/02/2022, 09:35

Hạt giống Trường Sa nảy mầm nơi Phủ Khoái - Lúc nhà báo Nguyễn Kiên Thái chưa ra Trường Sa, một buổi tối thấy truyền hình nói ở Trường Sa có cây bàng vuông, cháu Bảo Ngọc là con gái anh liền hỏi bố: “Vì sao người ta lại gọi là cây bàng vuông hả bố?” Anh âu yếm: “Người ta nói cây bàng vuông là nói tắt. Nói đúng và đầy đủ phải là cây bàng quả vuông con ạ”. Con lại hỏi tiếp: “Thế quả bàng ấy có vuông như khối rubik của con không?”. Điều này thì nhà báo chưa thể trả lời thỏa đáng cho con, vì anh mới về Báo Quân đội nhân dân (QĐND) chưa ra Trường Sa bao giờ…

Cán bộ, giáo viên Trường THPT Khoái Châu cùng nhà báo Nguyễn Kiên Thái bên cây bàng quả vuông Trường Sa_Ảnh: Bảo Giang

Niềm vui ra đảo

Nghe em hỏi bố, cô chị Hương Giang không nhịn được cười, đang rửa bát cũng dừng lại vào trêu em. Chuyện đùa, chuyện thật, ngôn ngữ của hồn nhiên, ngôn ngữ của lý tính, cứ chộn rộn, đan xen, nhưng tất cả đều về cây bàng quả vuông, về các chú bộ đội Trường Sa. Nhà báo Kiên Thái (bút danh) vừa tham gia “tọa đàm”, vừa làm “trọng tài” cho hai con.

Sắp đến giờ học tối, cô chị thưa với bố: “Nếu khi nào ra Trường Sa, bố xin các chú bộ đội ngoài đảo cho con một quả bàng vuông để con chặn sách vở khi học nhé”. Cô em cũng không chịu “thua chị…”, mà rằng: “Bố cũng xin cho con một quả để gieo ở chiếc hộp sơn bố nhé…”. Mong muốn của hai con cũng một lý tính, một hồn nhiên, mà sao nhà báo Kiên Thái đều thấy thân thương thế! Nhìn ở góc độ nào cũng thấy các con yêu Trường Sa từ xa, từ sớm; yêu quý các chú bộ đội đảo xa qua những trang sách báo, tivi… Điều đó càng làm cho nhà báo Kiên Thái mong sớm được ra Trường Sa.

Toại nguyện, gần Tết Ất Mùi - 2015 anh cùng 3 đồng nghiệp của Báo QĐND theo những con tàu chở vị Tết, hương Xuân từ đất liền ra các đảo nổi, đảo chìm Trường Sa.

Sau một ngày, một đêm vượt sóng gió, con tàu cập cảng đảo Trường Sa lớn. Lên đảo, sau những cái bắt tay ấm áp tình đồng đội, nghĩa đất liền - đảo xa, nhà báo Kiên Thái liền đưa ánh mắt vào những cây bàng quả vuông.

Rồi khi tìm hiểu về đời sống sinh hoạt, huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu, tăng gia, chăn nuôi cải thiện đời sống; tâm tư nguyện vọng của cán bộ, chiến sĩ… anh không quên hỏi về cây bàng quả vuông và cây phong ba - hai loài cây gắn bó thủy chung với đất và người Trường Sa - biểu tượng đẹp đẽ và kiên cường nơi đảo xa. Ngẫm lại những gì mà anh nói với con về cây và quả bàng vuông cũng khá chuẩn. Đúng, cây bàng quả vuông ở Trường Sa cũng cơ bản giống cây bàng trong đất liền, nhưng cũng có những điểm khác thú vị. Hoa bàng thì ra từng chùm, đẹp như những quả pháo hoa nở trên bầu trời đêm. Quả thì vuông vuông, giống như quả lựu, nhưng van vát ở bốn mặt, chứ không vuông chằn chặn như khối rubik mà cháu Bảo Ngọc hỏi.

Trong câu chuyện với cán bộ, chiến sĩ trên các đảo, nhà báo Kiên Thái có nói về tình cảm thân thương của hai con dành cho các chú bộ đội Trường Sa, cùng những mong muốn hiểu biết về vùng biển đảo thân yêu, về cây bàng quả vuông, các chú cảm động và vui lắm. Nhà báo chưa ngỏ lời, các chú bộ đội trên các đảo đều muốn gửi tặng hai cháu những quả bàng vuông đã già, đã khô, để vừa chặn sách vở trên bàn học, vừa để ươm trồng lên cây. Nhưng thấy đảo cần màu xanh hơn, nhà báo Kiên Thái không dám nhận nhiều, anh chỉ xin đúng hai quả của đảo Sinh Tồn Đông, theo mong muốn của hai con.

Hoa bàng vuông Trường Sa_Ảnh: Minh Trường

Vượt qua giá rét

Sau 15 ngày qua các đảo chìm, đảo nổi Trường Sa và các nhà giàn ở thềm lục địa, con tàu trở lại đất liền mang biết bao tình cảm, gửi gắm bao niềm tin từ người giữ đảo. Riêng nhà báo Kiên Thái, cùng với ăm ắp tư liệu để viết về Trường Sa, còn có món quà thật quý – hai quả bàng vuông – hai hạt giống quý Trường Sa. Hôm nhà báo Kiên Thái về nhà, hai cháu ra tận đầu làng đón bố. Khi bố mở va li lấy ra hai quả bàng vuông, các cháu mừng quýnh lên, nâng niu đón nhận, như món quà gì quý giá lắm.

Cháu Hương Giang đặt luôn quả bàng lên bàn học, rồi phấn chấn reo lên: “Vậy là Trường Sa đã ở ngay trên bàn học của con”. Cháu Bảo Ngọc lúc trước còn ngập ngừng, nhưng nghe chị nói thế cũng đặt ngay quả bàng vuông lên bàn học của mình. Hai chị em ngắm nghía, cười vui – điệu cười của một học sinh lớp 9, một học sinh lớp 5 dường như vừa có cái hồn nhiên, vừa như ẩn chứa điều gì sâu kín lắm.

Nhà báo Kiên Thái cứ ngây người ra, vì con muốn có quả bàng vuông Trường Sa không chỉ để chặn giấy! Anh ôm hai con vào lòng, một sự giao cảm đặc biệt, những luồng năng lượng đặc biệt từ các con truyền sang bố, từ bố truyền sang các con. Mẹ các cháu nhìn chồng con như thế, cứ rưng rưng xúc động!

Tết ấy, hai cháu Hương Giang và Bảo Ngọc như có thêm hai người bạn mới. Khi đi học thì khoe ngay với bạn bè, có hôm còn mang quả bàng vuông đến lớp cho các bạn cùng xem… Thấy các bạn háo hức, rất muốn biết về cây bàng quả vuông Trường Sa, hai chị em “bí mật” bàn với nhau, rồi Hương Giang nói với bố: “Hai quả bàng đã già, bây giờ con lại muốn theo em Bảo Ngọc là đem gieo hai hạt bàng vuông cho nó lên cây, ra hoa, kết trái, để chúng con và các bạn biết cây bàng quả vuông Trường Sa…”. Nghe con nói vậy nhà báo Kiên Thái càng vui hơn: “Bố rất hài lòng về suy nghĩ của hai con, nhưng bố nghĩ khi cây cứng cáp bố con mình sẽ đem tặng nhà trường mà các con đang học...”. Nghe bố nói vậy, Hương Giang và Bảo Ngọc cùng reo lên vui sướng – bố con nhà báo thật đồng cảm!

Vậy là cả nhà dọn dẹp luôn khoảnh đất đầu hè để ươm hai hạt bàng. Chẳng có sách trồng trọt, mạng nào nói về ươm trồng cây bàng quả vuông, bố con chỉ tự nghĩ, tự làm. Vườn nhà toàn đất thịt, bố con nhà báo xúc đi rồi đổ cát vào, trộn thêm ít muối, tạo “thổ nhưỡng” nhân tạo tựa Trường Sa, rồi ươm hạt... Hôm nào trời rét đậm thì lại đốt trấu đầu hè.

Quả bàng vuông Trường Sa_Ảnh: Minh Quân

Từ lúc ươm hạt, cả nhà từng ngày đợi, từng ngày chờ… tuần thứ nhất… tháng thứ nhất… tháng thứ hai… tháng thứ ba… Đến tháng thứ tư thì điều kỳ diệu đã đến. Hai hạt bàng vuông cựa mình, rẽ cát, chồi lên hai cái mầm bụ bẫm - cặp “song sinh” bàng quả vuông chào đời trên đất An Vĩ, huyện Khoái Châu, tỉnh Hưng Yên! Cả nhà vui mừng khôn siết. Được chăm sóc, bảo vệ cẩn thận, hai cây bàng lớn nhanh như thổi.

Hè sang, hôm nào trời nắng gắt cũng phải che chắn, đợt nào mưa dài ngày, nhất là mưa ngâu tháng 7 bố con lại “nghiêng vườn đổ nước ra ao”. Mùa thu, bố con nhà báo Kiên Thái rảnh tay hơn, nhưng mùa đông đến thật nhanh. Mùa lạnh đầu tiên hai cây xứ nóng phải đối mặt sẽ là thử thách lớn với cây, với người, lại che chắn, đốt trấu hằng ngày… Nhưng mùa đông năm 2016 có nhiều đợt rét đậm thật tai hại. Mặc dù bố con nhà báo Kiên Thái đã chăm sóc, bảo vệ cây rất cẩn thận, mà điều không mong muốn vẫn xảy ra. Hai ngọn cây đang phừng phừng mà bỗng nhiên co lại, rồi thâm đen, lá thì rụng ngược từ trên xuống dưới, hai cây chỉ còn là hai cái cuộng.

Hương Giang và Bảo Ngọc buồn thiu, sụt sịt… Nhà báo Kiên Thái ngậm ngùi cắt bỏ phần thân hoại tử, rồi bôi vôi sát trùng, giữ chút ít nhựa sống còn sót lại. “Còn nước còn tát” và một lần nữa điều kỳ diệu lại đến, cuối tháng giêng năm 2017, cây không phụ lòng người, đền đáp lại cũng đúng hai chồi non khỏe mạnh - giống quý Trường Sa được sinh ra lần thứ hai, cả nhà lại mừng vui bất tận. Bố con nhà báo Kiên Thái có thêm kinh nghiệm chăm sóc, bảo vệ, hai cây bàng quả vuông còn lớn nhanh hơn trước.

Dịp khai trường năm học 2018- 2019, hai cây bàng đã cứng cáp, cao đến hơn 1m, nhà báo Nguyễn Kiên Thái đánh cây rồi trân trọng đem tặng Trường THCS An Vĩ và Trường THPT Khoái Châu, tỉnh Hưng Yên, nơi mà bố con anh được học hành, dạy dỗ ân tình. Ngày khai trường năm ấy, ở hai mái trường ấy, thầy cô và các em học sinh có thêm niềm vui mới, niềm vui độc đáo từ Trường Sa.

Nơi quần đảo bão tố, từ hải đảo xa xôi, giống quý Trường Sa đã vượt đại dương, vượt giá lạnh mùa đông miền Bắc để nảy mầm, xanh tốt trên đất Phủ Khoái, Kinh kỳ, như một cây cầu kết nối bền chặt các thế hệ, đất liền - Trường Sa thân yêu./.

TÔ THÀNH TUYÊN