Phát huy vai trò báo chí chống trục lợi Bảo hiểm y tế

14/09/2017, 16:12

Phát huy vai trò báo chí chống trục lợi Bảo hiểm y tế - Lạm dụng, trục lợi bảo hiểm y tế là vấn đề không mới, nhưng diễn ra trong một thời gian dài và dường như chưa có cách thức hữu hiệu để ngăn chặn, đẩy lùi tình trạng này.

Các cơ quan báo chí truyền thông cần đẩy mạnh tuyên truyền lợi ích của việc tham gia BHXH đến với mỗi người dân. Ảnh minh họa

Muôn vàn cách trục lợi bảo hiểm y tế

Chỉ tính riêng 6 tháng đầu năm 2017, đã có hơn 75,9 triệu hồ sơ điện tử với số tiền đề nghị thanh toán trên 39,304 tỷ đồng, tăng 9,5 triệu lượt KCB BHYT và trên 10 nghìn tỷ đồng so với cùng kỳ năm trước.
Tốc độ gia tăng chi phí 6 tháng đầu năm 2017 rất lớn, tăng trên 30% so với cùng kỳ năm 2016. Nhiều địa phương đã sử dụng hết 70%, thậm chí là 90% quỹ KCB BHYT cả năm của tỉnh (Quảng Nam, Quảng Trị). Dự báo cuối năm 2017, với tình hình gia tăng chi phí như hiện nay thì quỹ BHYT sẽ bội chi trên 10 nghìn tỷ đồng, trong đó có nhiều địa phương dự kiến bội chi từ 500 - 1.000 tỷ đồng (Nghệ An, Thanh Hóa, Thái Bình, Quảng Nam, Đà Nẵng,... ).

Hành vi lạm dụng, trục lợi quỹ bảo hiểm y tế xảy ra từ phía cơ sở khám, chữa bệnh và người tham gia bảo hiểm. Các cơ sở khám chữa bệnh trục lợi bảo hiểm y tế bằng cách: Lập hồ sơ bệnh án khống để thanh toán bảo hiểm y tế; tăng số lượng bệnh nhân nhập viện điều trị nội trú để tăng thu tiền giường bệnh; kéo dài ngày nằm viện để tăng số tiền thanh toán với cơ quan BHXH; bệnh nhân đã ra viện nhưng vẫn chỉ định lĩnh thuốc; chỉ định xét nghiệm, chẩn đoán hình ảnh quá mức cần thiết... Thậm chí để thu hút nhiều người có thẻ BHYT đến khám, chữa bệnh, kiểm tra sức khỏe, một số cơ sở y tế đẩy mạnh các chiêu trò quảng cáo, khuyến mại; tặng quà, đưa đón đến cơ sở.

Người tham gia bảo hiểm thường trục lợi bằng những hành vi như: Lợi dụng việc thông tuyến, người tham gia bảo hiểm tiến hành khám bệnh ở nhiều nơi trong cùng một thời gian ngắn. Chính vì thế mới có tình trạng người tham gia bảo hiểm có thể đi khám trên 100 lần trong vòng 5 tháng để lấy thuốc để đem bán hoặc sử dụng với mục đích không phải chữa bệnh cho bản thân.

Năm 2016, một số quy định bảo hiểm y tế có sự thay đổi về việc thông khám chữa bệnh tuyến huyện, điều chỉnh giá dịch vụ y tế. Cụ thể, Thông tư liên tịch số 37/2015/TTLTBộ Y tế - Bộ Tài chính, quy định thống nhất giá dịch vụ khám chữa bệnh bảo hiểm y tế giữa các bệnh viện cùng hạng trên toàn quốc, có kết cấu tiền lương, phụ cấp đặc thù đã thúc đẩy các cơ sở khám, chữa bệnh tăng cung dịch vụ để tăng thu.

Bệnh nhân càng đông, chỉ định dịch vụ kỹ thuật càng nhiều thì cơ sở y tế càng tăng nguồn thu nên tiền lương của nhân viên y tế càng tăng. Ví như, trước thời điểm Thông tư số 37 có hiệu lực, giá khám bệnh tại các phòng khám đa khoa là 7.000 đồng/lượt khám, còn sau khi thông tư có hiệu lực là 29.000 đồng/lượt khám, tiền ngày giường bệnh thấp nhất cũng trên 100.000 đ, trung bình 150.000 đ.

Theo đánh giá của nhiều chuyên gia, tình trạng lạm dụng, trục lợi bảo hiểm y tế ngày càng gia tăng là một trong những nguyên nhân gây bội chi quỹ BHYT, nguy cơ vỡ quỹ bảo hiểm y tế là điều khó tránh khỏi.

Quỹ bảo hiểm y tế là của cả cộng đồng, thực hiện chức năng an sinh xã hội nên cần thiết phải phòng, chống, đẩy lùi các hành vi lạm dụng, trục lợi bảo hiểm từ phía người có thẻ bảo hiểm y tế và từ chính các cơ sở khám chữa bệnh bảo hiểm y tế.

Báo chí tuyên truyền sự cần thiết kết nối thông tin giữa các bệnh viện để tránh được tình trạng một bệnh nhân có thể khám nhiều lần ở nhiều nơi, lấy nhiều thuốc, gây ra tình trạng lãng phí bảo hiểm y tế

Trách nhiệm của các cơ quan báo chí

Ngoài việc thực hiện chức năng nhiệm vụ quản lý Nhà nước, thời gian qua Bảo hiểm xã hội Việt Nam đã tích cực phối hợp với các cơ quan báo chí trong việc tuyên truyền về bảo hiểm y tế. Thực tế đã chứng minh, chỉ có sự minh bạch thông tin mới thực hiện được việc “dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra”.

Bảo hiểm xã hội Việt Nam và các các cơ quan báo chí có thể hợp tác tăng cường tuyên truyền trên một số lĩnh vực thông tin, góp phần phòng, chống trục lợi bảo hiểm y tế. Tăng cường các bài phóng sự, điều tra phản ánh về những hành vi lạm dụng, trục lợi bảo hiểm y tế từ cả người có thẻ bảo hiểm và cơ sở y tế.

Các cơ quan báo chí đẩy mạnh tuyên truyền sự cần thiết việc các cơ quan quản lý Nhà nước cần ban hành các phác đồ điều trị chuẩn để cơ sở khám chữa bệnh thực hiện, đồng thời là căn cứ để bảo hiểm xã hội giám định, đánh giá tính hợp lý của chỉ định điều trị bệnh tại các cơ sở khám chữa bệnh.

Báo chí tuyên truyền việc nâng cao ý thức, trách nhiệm của y, bác sỹ trong việc chỉ định xét nghiệm, chống lạm dụng, gây lãng phí cho bệnh nhân và quỹ bảo hiểm y tế... Đẩy mạnh tuyên truyền, tạo sự đồng thuận của người dân và xã hội về việc đổi mới phương thức thanh toán chi phí khám chữa bệnh theo phí dịch vụ bằng phương thức chi trả theo chẩn đoán (ca bệnh) và theo định suất... Ví như khám, chữa một ca bệnh sẽ hết bao nhiêu tiền, chứ không phải tính theo số ngày nằm viện ra số tiền chi trả của bệnh nhân.

Cơ quan báo chí thực hiện chức năng giám sát việc thực hiện chỉ thị của Bộ trưởng Bộ Y tế yêu cầu Giám đốc Sở Y tế các tỉnh, thành phố, người có trách nhiệm phụ trách về công tác y tế của các bộ, ngành tăng cường công tác tham mưu thực hiện nhiệm vụ quản lý nhà nước về bảo hiểm y tế; công tác tuyên truyền, giáo dục phổ biến chính sách, pháp luật về bảo hiểm y tế.

Đồng thời, phối hợp với bảo hiểm y tế tỉnh, thành phố chỉ đạo tổ chức thanh tra, kiểm tra công tác khám chữa bệnh; đấu thầu, cung ứng, quản lý và sử dụng thuốc, hóa chất, vật tư y tế và thanh toán chi phí khám bệnh, chữa bệnh bảo hiểm y tế tại các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh trong tỉnh; phòng ngừa và kịp thời phát hiện các hành vi gian lận, trục lợi quỹ bảo hiểm y tế, báo cáo cấp có thẩm quyền để xử lý nghiêm các hành vi vi phạm.

Báo chí cần phản ánh những đơn vị, cá nhân thực hiện tốt chỉ thị của Bộ trưởng Bộ Y tế, đồng thời cũng cần phê bình những đơn vị chưa làm tốt./.

Đồng Mạnh Hùng

Bình luận