Hàng loạt chính sách mới chính thức có hiệu lực từ tháng 4/2020

01/04/2020, 17:02

Bắt đầu từ tháng 4/2020, hàng loạt chính sách mới trong lĩnh vực kinh tế - xã hội như: Chủ nhà không đóng bảo hiểm cho người giúp việc bị phạt đến 15 triệu đồng; bãi bỏ hàng loạt quy định xử phạt hành chính lĩnh vực xây dựng; người đủ 15 tuổi được sử dụng thẻ tín dụng phụ; không được nhận xét vào sơ yếu lý lịch... sẽ chính thức có hiệu lực.

Chủ nhà không đóng bảo hiểm cho người giúp việc bị phạt đến 15 triệu đồng

Theo nghị định 28/2020 về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực lao động, bảo hiểm xã hội... lần đầu tiên quy định bắt buộc chủ nhà phải đóng bảo hiểm xã hội, y tế cho người giúp việc.

Ngoài ra, gia chủ cũng phải ký hợp đồng lao động bằng văn bản với người giúp việc. Trong trường hợp không thực hiện những quy định trên, chủ nhà có thể bị phạt đến 15 triệu đồng.

Nghị định này cũng tăng mức xử phạt hành chính từ 5-7 triệu đồng lên 10-15 triệu đồng với hành vi giữ bản chính giấy tờ tùy thân của người giúp việc; không trả tiền tàu xe, đi đường khi người giúp việc thôi việc về nơi cư trú.

Cách ly toàn xã hội trong nửa tháng để phòng chống COVID-19

Theo chỉ thị 16 của Thủ tướng về các biện pháp cấp bách phòng, chống dịch COVID-19 nêu yêu cầu cách ly toàn xã hội từ 1/4/2020; thực hiện theo nguyên tắc "gia đình cách ly với gia đình, thôn bản cách ly với thôn bản, xã cách ly với xã, huyện cách ly với huyện, tỉnh cách ly với tỉnh".

Lãnh đạo Chính phủ cũng yêu cầu mọi người dân ở nhà, chỉ ra ngoài trong trường hợp thật sự cần thiết như mua lương thực, thực phẩm, thuốc men, cấp cứu; làm việc tại nhà máy, cơ sở sản xuất, cơ sở kinh doanh dịch vụ, hàng hóa thiết yếu (những nơi không bị đóng cửa, dừng hoạt động) và các trường hợp khẩn cấp khác.

Mọi người dân phải thực hiện nghiêm việc giữ khoảng cách tối thiểu 2 m khi giao tiếp; không tập trung quá 2 người ngoài phạm vi công sở, trường học, bệnh viện và tại nơi công cộng.

Bãi bỏ hàng loạt quy định xử phạt hành chính lĩnh vực xây dựng  

Nghị định số 21/2020/NĐ-CP có hiệu lực từ ngày 1/4/2020, Chính phủ sẽ bãi bỏ hàng loạt quy định xử phạt vi phạm hành chính trong hoạt động đầu tư xây dựng, khai thác khoáng sản làm vật liệu xây dựng, kinh doanh bất động sản. Cụ thể:

- Bỏ quy định xử phạt với hành vi lựa chọn tổ chức, cá nhân không đủ điều kiện tham gia hoạt động lập dự án đầu tư xây dựng; Thẩm tra dự án đầu tư xây dựng (trước đây bị phạt 30 - 40 triệu đồng);

- Bỏ quy định xử phạt đối với tổ chức hoạt động xây dựng Không có hợp đồng lao động với những cá nhân đảm nhận những chức danh chủ chốt; Những chức danh chủ chốt không có chứng nhận bồi dưỡng chuyên môn nghiệp vụ về lĩnh vực đặc thù của dự án theo quy định (trước đây bị phạt 20 - 30 triệu đồng);

- Bỏ quy định xử phạt nhà thầu nước ngoài không công bố thông tin trên trang thông tin điện tử theo quy định khi tham gia các hoạt động xây dựng (trước đây bị phạt từ 30 - 40 triệu đồng);

- Bỏ quy định xử phạt với tổ chức lập quy hoạch phát triển vật liệu xây dựng hoặc quy hoạch khoáng sản làm vật liệu xây dựng không đảm bảo điều kiện năng lực quy định (trước đây bị phạt 20 - 40 triệu đồng);

- Bỏ quy định xử phạt đơn vị đào tạo hành nghề môi giới bất động sản sử dụng giảng viên không đủ tiêu chuẩn (trước đây bị xử phạt từ 02 - 05 triệu đồng)…

Trả lương không đúng hạn, doanh nghiệp bị phạt đến 100 triệu đồng

Kể từ ngày 15/4/2020, Nghị định 28/2020/NĐ-CP quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực lao động, bảo hiểm xã hội, đưa người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng sẽ có hiệu lực.

Theo Nghị định này, người sử dụng lao động sẽ bị xử phạt đến 100 triệu đồng đối với hành vi trả lương không đúng hạn cho người lao động. Mức phạt phụ thuộc vào số lao động bị vi phạm. Cụ thể người sử dụng lao động sẽ bị phạt tiền 5-10 triệu đồng nếu vi phạm từ 1 đến 10 người lao động; phạt 10-20 triệu nếu vi phạm từ 11 đến 50 người; phạt 20-30 triệu nếu vi phạm từ 51 đến 100 người; phạt 30-40 triệu nếu vi phạm từ 101 đến 300 người.

Các mức phạt này áp dụng đối với người sử dụng lao động là cá nhân.  Đối với người sử dụng lao động là tổ chức, mức phạt được nhân đôi. Như vậy, người sử dụng lao động là tổ chức sẽ bị phạt tối đa 100 triệu đồng nếu chậm trả lương cho người lao động.

Mức phạt nêu trên cũng được áp dụng đối với hành vi:

- Không trả hoặc trả không đủ tiền lương cho người lao động theo thỏa thuận trong hợp đồng lao động;

- Không trả hoặc trả không đủ tiền lương cho người lao động làm công việc nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm, công việc đặc biệt nặng nhọc, độc hại nguy hiểm, công việc đòi hỏi đã qua đào tạo học nghề;

- Trả lương thấp hơn mức quy định tại thang lương, bảng lương đã gửi cho cơ quan quản lý nhà nước về lao động cấp huyện

- Không trả hoặc trả không đủ lương làm thêm giờ, lương làm việc ban đêm, tiền lương ngừng việc

- Khấu trừ tiền lương của người lao động không đúng quy định

- Trả lương không đúng quy định khi tạm thời chuyển người lao động làm công việc khác so với hợp đồng lao động, trong thời gian tạm đình chỉ công việc, trong thời gian đình công, những ngày người lao động chưa nghỉ hàng năm.

Tung tin giả “câu like” phạt đến 20 triệu đồng

Nghị định 15/2020/NĐ-CP ban hành ngày 3/2/2020 của Chính phủ quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực bưu chính, viễn thông, tần số vô tuyến điện, công nghệ thông tin và giao dịch điện tử có hiệu lực từ ngày 15/4/2020, trong đó, quy định mức phạt tiền từ 10 đến 20 triệu đồng đối với hành vi lợi dụng mạng xã hội để cung cấp, chia sẻ thông tin giả mạo, thông tin sai sự thật, xuyên tạc, vu khống.

Phạt 10 triệu đồng nếu gửi tin nhắn quảng cáo rác

Cũng theo Nghị định 15/2020 của Chính phủ quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực bưu chính, viễn thông, tần số vô tuyến điện, công nghệ thông tin và giao dịch điện tử có hiệu lực từ ngày 15/4 tới.

Theo đó, hành vi gửi hoặc phát tán thư điện tử rác, tin nhắn rác, phần mềm độc hại bị phạt 60 - 80 triệu đồng.

Hành vi chủ động cung cấp thông tin miêu tả tỉ mỉ hành động chém, giết, tai nạn, kinh dị, rùng rợn, lưu trữ, truyền đưa thông tin bịa đặt, gây hoang mang, kích động bạo lực, tội ác, tệ nạn xã hội... bị phạt 50-70 triệu đồng.

Người đủ 15 tuổi được sử dụng thẻ tín dụng phụ 

Tại Thông tư 28/2019/TT-NHNN do Ngân hàng Nhà nước ban hành ngày 25/12/2019 về hoạt động thẻ ngân hàng và có hiệu lực từ ngày 01/4/2020. Ngoài những đối tượng đang được sử dụng thẻ ngân hàng hiện nay, Thông tư còn bổ sung một số đối tượng mới như:

 - Người từ đủ 15 - 18 tuổi không bị mất hoặc hạn chế năng lực hành vi dân sự: Được sử dụng thẻ ghi nợ, thẻ tín dụng, thẻ trả trước (thẻ phụ); 

- Tổ chức đủ điều kiện mở tài khoản thanh toán: Được sử dụng thẻ ghi nợ (thẻ chính);

 - Tổ chức là pháp nhân: Được sử dụng thẻ tín dụng, thẻ ghi nợ, thẻ trả trước (thẻ chính).

Thí điểm mức lương, thưởng mới ở một số doanh nghiệp Nhà nước

Theo Nghị định 20/2020/NĐ-CP của Chính phủ, từ ngày 1/4/2020 thực hiện thí điểm quản lý lao động, tiền lương, tiền thưởng đối với một số tập đoàn kinh tế, tổng công ty Nhà nước.

Cụ thể, Nghị định quy định về nguyên tắc lập Quỹ tiền thưởng, phúc lợi của người lao động và Ban điều hành trong các doanh nghiệp này như sau:

- Nếu lợi nhuận thực hiện không thấp hơn kế hoạch, người lao động và Ban điều hành được thưởng không quá 03 tháng tiền lương thực hiện;

- Nếu lợi nhuận thực hiện thấp hơn kế hoạch, mức thưởng là không quá 03 tháng lương thực hiện nhân với tỷ lệ % lợi nhuận thực hiện so với lợi nhuận kế hoạch. Trong đó, tiền thưởng trả cho tổng giám đốc không quá 7 lần so với tiền thưởng bình quân của người lao động.

Taxi công nghệ được lựa chọn gắn mào hoặc phù hiệu

Theo nội dung Nghị định 10 năm 2020 của Chính phủ quy định về kinh doanh và điều kiện kinh doanh vận tải bằng xe ô tô sẽ có hiệu lực từ ngày 1/4/2020.

Một trong những điểm nổi bật của Nghị định này là quy định xe taxi được quyền lựa chọn gắn hoặc không gắn hộp đèn với chữ “TAXI” cố định trên nóc xe.

Ngoài ra, với những taxi công nghệ có sử dụng phần mềm để đặt xe, hủy chuyến, tính cước chuyến đi như Grab, Be... thì trên xe phải có thiết bị kết nối trực tiếp với hành khách để đặt xe, hủy chuyến. Tiền cước chuyến đi được tính theo quãng đường xác định trên bản đồ số.

Từ 20/4/2020, không được nhận xét vào sơ yếu lý lịch

Tại Thông tư số 01 do Bộ Tư pháp ban hành ngày 3-3-2020, có hiệu lực từ ngày 20-4. Cụ thể, Điều 15 thông tư này quy định người thực hiện chứng thực chữ ký trong tờ khai lý lịch cá nhân không ghi bất kỳ nhận xét gì vào tờ khai lý lịch cá nhân, chỉ ghi lời chứng thực theo mẫu quy định tại Nghị định số 23/2015/NĐ-CP. Trường hợp pháp luật chuyên ngành có quy định khác về việc ghi nhận xét trên tờ khai lý lịch cá nhân thì tuân theo pháp luật chuyên ngành. Trước đây, tại Nghị định số 23/2015 và Thông tư số 20/2015/TT-BTP không đề cập đến yêu cầu này.

Khi chứng thực chữ ký trên lý lịch cá nhân, người yêu cầu chứng thực phải chịu trách nhiệm về toàn bộ nội dung trong tờ khai lý lịch cá nhân của mình. Đối với những mục không có nội dung trong tờ khai lý lịch cá nhân thì phải gạch chéo trước khi yêu cầu chứng thực.

Mức lương của chuyên gia nước ngoài làm việc tại Việt Nam

Trong Nghị định số 27/2020/NĐ-CP ban hành ngày 1-3, Chính phủ đã quy định mới về chính sách tiền lương của cá nhân là người Việt Nam ở nước ngoài và chuyên gia nước ngoài hoạt động khoa học và công nghệ ở Việt Nam. Theo đó, mức lương được trả theo phương thức thỏa thuận. Tuy nhiên, việc thỏa thuận phải được xác định trên cơ sở mức lương của các vị trí tương đương trong các tổ chức nước ngoài hoặc DN 100% vốn nước ngoài.

Mặt khác, về tiêu chuẩn, điều kiện của nhà khoa học trẻ tài năng, nghị định này yêu cầu ngoài việc phải là cá nhân hoạt động khoa học và công nghệ dưới 35 tuổi; có trình độ tiến sĩ trở lên; chủ trì công trình đạt giải thưởng uy tín về khoa học công nghệ, là tác giả chính ít nhất 5 bài báo khoa học đăng trên tạp chí khoa học quốc tế… thì còn phải đáp ứng điều kiện mới là có kết quả học tập xuất sắc trong những năm học bậc đại học. Nghị định số 27/2020/NĐ-CP có hiệu lực từ ngày 15-4.

Hương Ly (Tổng hợp)

Bình luận