Chung tay xây dựng hệ thống an sinh xã hội vững chắc

08/02/2018, 19:03

Chung tay xây dựng hệ thống an sinh xã hội vững chắc - 2017 là năm thành công của toàn ngành Bảo hiểm xã hội (BHXH) khi hoàn thành vượt mức nhiều chỉ tiêu kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao trong thực hiện nhiệm vụ.

TS. Phạm Lương Sơn, Phó Tổng Giám đốc BHXH Việt Nam. Ảnh: TL

Nhân dịp Xuân Mậu Tuất 2018, phóng viên Tạp chí Người Làm Báo có cuộc trao đổi với TS. Phạm Lương Sơn, Phó Tổng Giám đốc BHXH Việt Nam xung quanh những kết quả đã đạt được, cũng như công tác phối hợp với các cơ quan báo chí trong thực hiện nhiệm vụ của ngành BHXH năm 2018.

PV: Năm 2017, ngành BHXH đã đạt được nhiều thành tựu quan trọng trong việc xây dựng hệ thống an sinh xã hội vững chắc cho người dân. Xin ông cho biết, những thành công của Ngành trong năm qua?

TS. Phạm Lương Sơn: Năm 2017, toàn ngành BHXH đã hoàn thành toàn diện, vượt mức các chỉ tiêu kế hoạch được Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ giao.

Trong đó, điểm nổi bật nhất là đẩy mạnh cải cách hành chính, ứng dụng công nghệ tin học trong hoạt động nghiệp vụ như: Hoàn thiện các phần mềm quản lý nghiệp vụ thu, cấp sổ BHXH, thẻ BHYT; xây dựng cơ sở dữ liệu tập trung toàn Ngành; cấp mã số định danh cho người tham gia BHXH, BHYT; khai trương và vận hành Trung tâm Điều hành hệ thống công nghệ thông tin, Trung tâm Dịch vụ khách hàng, phục vụ tư vấn, giải đáp cho người dân, người lao động các vấn đề liên quan đến BHXH, BHYT, BHTN; thực hiện công tác thanh tra chuyên ngành đối với các đơn vị nợ đọng BHXH, truy thu về quỹ BHXH hàng trăm tỷ đồng, giảm nợ đọng BHXH ở mức thấp nhất từ trước đến nay; từng bước kiểm soát được mức chi phí khám, chữa bệnh (KCB) BHYT bất hợp lý..., góp phần ổn định an sinh xã hội và thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội của đất nước.

Đến hết năm 2017, số người tham gia BHXH (cả bắt buộc và tự nguyện) đạt khoảng 13,9 triệu người, bằng 100,8% so với kế hoạch được Thủ tướng Chính phủ giao; đặc biệt đã có khoảng 80 triệu người tham gia BHYT, bằng 102,1% so với kế hoạch được Thủ tướng Chính phủ giao và đạt độ bao phủ BHYT khoảng 86% dân số cả nước, vượt 3,8% so với Thủ tướng giao tại Quyết định số 1167/QĐ-TTg.

Qua công tác kiểm tra, thanh tra chuyên ngành, đã phát hiện 42.263 lao động thuộc đối tượng phải tham gia, nhưng chưa tham gia hoặc đóng thiếu thời gian với số tiền phải truy đóng là 88,2 tỷ đồng; 50.734 lao động đóng thiếu mức quy định với số tiền phải truy đóng là 47,3 tỷ đồng. Tổng số tiền các đơn vị được thanh tra, kiểm tra nợ là trên 2.776 tỷ đồng; số tiền nợ sau thanh tra, kiểm tra là 1.312 tỷ đồng (tỷ lệ thu hồi nợ qua công tác thanh tra, kiểm là 52,7%). Về kết quả xử lý vi phạm hành chính: đã lập Biên bản xử lý vi phạm hành chính 505 đơn vị sử dụng lao động.

Bên cạnh đó, công tác cải cách TTHC và ứng dụng CNTT cũng đạt những bước tiến “ngoạn mục”. Theo đánh giá của Ngân hàng thế giới (WB) tại Báo cáo môi trường kinh doanh toàn cầu năm 2018, mức độ thuận lợi về môi trường kinh doanh của Việt Nam xếp thứ 68/190 quốc gia và vùng lãnh thổ (tăng 14 bậc so với Báo cáo 2017). Trong đó, chỉ số nộp thuế, BHXH xếp thứ 86/190 (tăng 81 bậc so với Báo cáo 2017).

Nếu so với các nước ASEAN 4 và ASEAN 6, Việt Nam đứng thứ 4, sau Singapore (thứ 7/190), Thái Lan (thứ 67/190), Malaysia (thứ 73/190). Báo cáo Chỉ số sẵn sàng ứng dụng CNTTTT Việt Nam (Việt Nam ICT Index 2017) do Bộ Thông tin &Truyền thông công bố mới đây đã ghi nhận sự bứt phá ngoạn mục của BHXH Việt Nam. Tăng 18 bậc so với năm 2016, BHXH Việt Nam đã vươn lên vị trí thứ 2 trong bảng xếp hạng chung của 25 bộ, cơ quan ngang bộ, cơ quan thuộc Chính phủ có dịch vụ công...

PV: Để nâng cao hiệu quả công tác đấu tranh phòng, chống trục lợi quỹ BHXH, BHYT, Bộ luật Hình sự 2015 (sửa đổi) đã quy định từ ngày 01/01/2018 sẽ xử lý hình sự đối với một số hành vi vi phạm pháp luật về BHXH, BHYT. Ông đánh giá như thế nào về chế tài xử lý này so với trước đây?

TS. Phạm Lương Sơn: Có thể nói, trục lợi bảo hiểm, vi phạm các quy định về đóng bảo hiểm của các doanh nghiệp được ghi nhận diễn ra ngày càng phức tạp trong thời gian gần đây. Bộ luật Hình sự mới có hiệu lực từ 1/1/2018 có 3 điều quy định xử lý hình sự các hành vi phạm pháp luật về BHXH, BHYT, BHTN. Đó là các Điều 214 “Tội gian lận BHXH, BHTN”, Điều 215 “Tội gian lận BHYT”, Điều 216 “Tội trốn đóng BHXH, BHYT, BHTN cho người lao động”.

Theo Điều 214 và Điều 215, hành vi gian lận BHXH, BHTN, BHYT, tùy vào số tiền chiếm đoạt, gây thiệt hại và trường hợp vi phạm sẽ bị xử phạt hành chính hoặc phạt tù; mức cao nhất phạt tiền là 500 triệu đồng, mức phạt tù cao nhất đến 10 năm. Theo Điều 216, hành vi không đóng hoặc đóng BHXH, BHYT, BHTN không đầy đủ theo quy định sẽ bị xử phạt hành chính hoặc phạt tù, cao nhất lên tới 7 năm. Mức phạt tiền đối với pháp nhân là doanh nghiệp có thể lên tới 3 tỷ đồng.

Trước đây, các vi phạm về BHXH, BHYT, BHTN mới chỉ quy định xử lý hành chính, nay Quốc hội đưa ra biện pháp xử lý mạnh hơn là hình sự. Tuy nhiên, chúng ta không hình sự hóa tất cả các hành vi trốn đóng, nợ đọng BHXH, BHYT.

Giải pháp hình sự để xử lý những trường hợp vi phạm sẽ có tác dụng để răn đe, làm gương và đòi hỏi các cơ quan chức năng cần có những biện pháp mạnh hơn trong việc tuân thủ pháp luật về BHXH, BHYT nhằm đảm bảo quyền lợi cho người lao động.

Tổng số thu BHXH, BHYT, BHTN toàn Ngành đạt trên 291 nghìn tỷ đồng năm 2017. Ảnh: baobaohiemxahoi.vn

PV: Theo ông, việc quy định rõ các tội danh gian lận BHXH, BHYT trong Bộ luật Hình sự sẽ giúp ích như thế nào đến công tác ngăn ngừa, xử lý trục lợi quỹ BHXH, BHYT của ngành trong thời gian tới?

TS. Phạm Lương Sơn: Trước hết, việc xử lý hình sự để bảo đảm công bằng trong kinh doanh của các doanh nghiệp, bình đẳng trước pháp luật. Chúng ta tiến tới nền hành chính thực hiện theo thượng tôn pháp luật, sống và làm việc theo pháp luật. Các doanh nghiệp cần làm tròn nghĩa vụ của mình. Một doanh nghiệp trốn đóng BHXH chứng tỏ mối quan hệ với người lao động không tốt và không tạo niềm tin để người lao động muốn đóng góp, xây dựng, phát triển doanh nghiệp.

Khi thực hiện 3 điều luật này, việc tuân thủ pháp luật BHXH, BHYT, BHTN của các doanh nghiệp sẽ tốt hơn, trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp đối với người lao động cũng sẽ cao hơn. Về phía người lao động, họ cũng sẽ phải cố gắng tuân thủ pháp luật, tạo mối quan hệ hài hòa, tiến bộ; doanh nghiệp cũng sẽ phải tăng cường đối thoại với tổ chức công đoàn trong việc bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người lao động.

Trong bối cảnh các doanh nghiệp nợ đọng, trốn đóng BHXH đang ngày càng phức tạp, ngành BHXH Việt Nam đang chủ động, tích cực tập trung công tác tuyên truyền, phổ biến các nội dung của Bộ luật Hình sự liên quan đến việc nợ, trốn đóng BHXH cho các doanh nghiệp để họ nắm bắt được.

Trên cơ sở chức năng thanh tra chuyên ngành được giao, cơ quan BHXH sẽ tăng cường công tác thanh tra chuyên ngành tại các đơn vị sử dụng lao động nợ đọng BHXH, BHYT; tiếp tục phối hợp với các sở, ngành liên quan trong việc thanh tra, kiểm tra việc chấp hành pháp luật về BHXH, BHYT; nếu phát hiện vi phạm trốn đóng, gian lận BHXH, BHYT, cơ quan BHXH sẽ xử phạt hành chính, nếu đơn vị sử dụng lao động nào vẫn cố tình chây ì, cơ quan BHXH sẽ chuyển hồ sơ sang phía cơ quan điều tra để xử lý hình sự tội danh này.

PV: Ông đánh giá như thế nào về vai trò của báo chí đối với công tác tuyên truyền thực hiện chính sách pháp luật nói chung và phòng chống trục lợi BHXH, BHYT nói riêng trong năm qua?

TS. Phạm Lương Sơn: Nhiều năm qua, sự phối hợp giữa cơ quan BHXH với cơ quan báo chí, nhằm mục đích tuyên truyền chính sách, được thực hiện một cách tích cực và có hiệu quả. BHXH Việt Nam duy trì định kỳ hằng tháng tổ chức Hội nghị cung cấp thông tin về thực hiện BHXH, BHYT cho đông đảo phóng viên các cơ quan thông tấn báo chí, góp phần giúp báo chí có nguồn thông tin chính thống, chính xác để thực hiện tốt việc tuyên truyền, phổ biến chính sách, giám sát, phản biện chính sách trong quá trình thực thi Luật BHXH, Luật BHYT.

Năm 2017, việc thực hiện các chương trình phối hợp tuyên truyền giữa cơ quan BHXH và các cơ quan báo chí ngày càng được đặc biệt chú trọng, đổi mới cả nội dung, hình thức phối hợp theo hướng chủ động hơn, kịp thời hơn và hiệu quả hơn, chú trọng xây dựng các chuyên trang, chuyên mục về BHXH, BHYT bên các báo in, báo chí điện tử, phát thanh - truyền hình.

Báo chí đã chủ động, tích cực tuyên truyền, giáo dục cán bộ, đảng viên, nhân dân nhận thức đúng về ý nghĩa của BHXH, BHYT, động viên mọi người tích cực và chủ động tham gia; đồng thời phê phán, lên án, đấu tranh với các hành vi vi phạm pháp luật BHXH, BHYT.

Thông tin từ báo chí đã tạo được sự chuyển biến rõ nét từ nhận thức đến hành động của cấp ủy Đảng, chính quyền địa phương các cấp, thu hút được sự quan tâm của nhiều tầng lớp xã hội và làm cho xã hội nhận thức đầy đủ hơn về vai trò, vị trí, ý nghĩa của việc tham gia BHXH, BHYT đối với phát triển và ổn định chính trị - xã hội; đồng thời, khẳng định quan điểm đúng đắn của Đảng, Nhà nước về chính sách an sinh xã hội, góp phần nâng cao niềm tin, sự phấn khởi đối với sự lãnh đạo của Đảng, thu hút được các tầng lớp nhân dân, người lao động tự nguyện, tự giác tham gia BHXH, BHYT.

Trong công tác đấu tranh phòng ngừa, xử lý các hành vi tiêu cực về BHXH, BHYT, báo chí đã tích cực đưa ra công luận nhiều vụ việc các đơn vị sử dụng lao động trốn đóng, nợ đọng, bỏ ngoài danh sách tham gia BHXH cho người lao động, xâm hại đến quyền và lợi ích hợp pháp của người lao động. Tình trạng lạm dụng quỹ ốm đau, thai sản, quỹ BHTN; tình trạng người có thẻ BHYT đi khám chữa bệnh nhiều lần, gia tăng chi phí bất hợp lý trong KCB BHYT cũng được báo chí quan tâm thông tin, giám sát...

BHXH Việt Nam chung tay cùng báo chí xây dựng hệ thống an sinh xã hội vững chắc. Ảnh: Nam Nguyễn

PV: Để người dân kịp thời nắm bắt những quy định của pháp luật về BHXH, BHYT, thời gian tới, ngành BHXH và các cơ quan báo chí sẽ có những chương trình phối hợp hành động như thế nào, thưa ông?

TS. Phạm Lương Sơn: Ngày 24/8/2017, Ban Cán sự Đảng BHXH Việt Nam ban hành Nghị quyết số 96/NQ-BCS về “Đổi mới, nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác truyền thông BHXH, BHYT trong tình hình mới”, trong đó xác định công tác truyền thông là một nhiệm vụ quan trọng hàng đầu trong tổ chức thực hiện chính sách, pháp luật BHXH, BHYT và phải được tiến hành một cách chủ động, tích cực, thường xuyên, liên tục.

Trên cơ sở đó, năm 2018, BHXH Việt Nam tiếp tục đẩy mạnh, nâng cao hiệu quả công tác tuyên truyền theo hướng chuyên nghiệp hóa cả về nội dung và phương thức tiếp cận người tham gia, nghiên cứu các hình thức tuyên truyền phù hợp với từng nhóm đối tượng, phát huy vai trò của các cơ quan truyền thông, báo chí... nhằm giúp người dân, doanh nghiệp hiểu được quyền và nghĩa vụ về BHXH, BHYT và tự giác tham gia.

Để thực hiện thành công mục tiêu BHYT toàn dân và mở rộng diện bao phủ BHXH cho mọi người lao động, BHXH Việt Nam ý thức sâu sắc rằng, việc tiếp tục duy trì, thắt chặt hơn nữa mối quan hệ, sự giúp đỡ của các cơ quan báo chí, cũng như sự đồng hành của đội ngũ những người làm báo đối với BHXH Việt Nam trong công tác tuyên truyền chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước về BHXH, BHYT, BHTN là vô cùng quan trọng và hiệu quả mang lại là vô cùng to lớn.

Do đó, rất mong nhận được sự phối hợp của các cơ quan Nhà nước quản lý về báo chí, các cấp Hội Nhà báo và các cơ quan báo chí dành sự quan tâm thỏa đáng, mở chuyên đề, chuyên mục, chuyên trang phản ánh đậm nét, trọng tâm, trọng điểm về BHXH, BHYT; nâng cao năng lực, trình độ tác nghiệp phóng viên, biên tập viên theo dõi lĩnh vực BHXH, BHYT; hợp tác chặt chẽ với cơ quan BHXH, tăng cường đi cơ sở, nắm bắt thực tiễn, phản ánh chân thực, khách quan, đúng, trúng, kịp thời các vấn đề cần thông tin, tuyên truyền, truyền thông; tạo được sự chia sẻ, đồng thuận xã hội với việc xây dựng, phát triển BHXH, BHYT, đảm bảo an sinh xã hội đất nước

PV: Trân trọng cảm ơn!

PV (thực hiện)

Bình luận
Trị dứt điểm bệnh ngủ ngáy Gia đình trái cây Pushmax Công ty Cổ phần Sản xuất - Thương mại Violet Không lo căng thẳng mệt mỏi, giải nhiệt cuộc sống Trà sữa - Ngon khó cưỡng