Ông Obama phát biểu tại Liên Hợp Quốc:

Chủ nghĩa bành trướng đe dọa thế giới

22/09/2016, 11:40

Chủ nghĩa bành trướng đe dọa thế giới - Bài phát biểu lần cuối tại Liên Hợp Quốc trong nhiệm kỳ tổng thống Mỹ, ông Obama nêu hàng loạt thách thức mà thế giới đang đối mặt, đồng thời nhấn mạnh con đường hội nhập và hợp tác giữa các nước để vượt qua khó khăn hiện nay.

Ông Obama có bài phát biểu cuối cùng tại Liên Hợp Quốc trong nhiệm kỳ tổng thống Mỹ. Ảnh: CNN

Mở đầu bài phát biểu, ông Obama ôn lại những thành tựu mà nước Mỹ đã đạt được. Đó là vực dậy và hồi phục từ khủng hoảng tài chính tồi tệ nhất; trấn áp chủ nghĩa khủng bố; đạt được thỏa thuận hạt nhân với Iran trong hòa bình, bình thường hóa quan hệ với Cuba; chứng kiến quá trình xây dựng dân chủ ở Myanmar; hỗ trợ các nước nghèo ở châu Phi; và ký kết Thỏa thuận Paris lịch sử về chống biến đổi khí hậu.

Khi cuộc bầu cử tổng thống Mỹ năm 2016 chỉ còn cách gần 50 ngày, ông Obama cảnh báo một tương lai đen tối với thế giới nếu thế lực "chủ nghĩa dân tộc bành trướng" hoặc "chủ nghĩa dân túy lỗ mãng" chiến thắng.

Dù không nhắc cụ thể đến tên của ứng viên đảng Cộng hòa Donald Trump, Tổng thống Obama rõ ràng ngầm chỉ trích những chính sách của vị tỷ phú từ New York.

Thách thức trên toàn thế giới

Trong bài phát biểu, Tổng thống Obama mô tả về một thế giới ảm đạm với hàng loạt thách thức đang diễn ra như cuộc khủng hoảng người tị nạn, trật tự cơ bản ở Trung Đông bị phá vỡ, các mạng lưới khủng bố rình rập những người trẻ, các cường quốc tỏ ra bất tuân luật pháp quốc tế. 

"Đây là những nghịch lý đã định hình nên thế giới chúng ta ngày nay. Khoảng 25 năm sau Chiến tranh Lạnh, tình hình bạo lực trên thế giới đã giảm đi, cuộc sống ngày càng thịnh vượng hơn bao giờ hết. Thế nhưng các xã hội vẫn tồn tại sự không chắc chắn và xung đột. Dù đạt nhiều tiến bộ to lớn, người dân ngày càng mất lòng tin vào các thể chế, công tác lãnh đạo trở nên khó khăn hơn, trong khi căng thẳng giữa các quốc gia thì có xu hướng dễ bùng phát", Tổng thống Obama nói.

Ông chủ Nhà Trắng cho rằng các nguyên tắc về thị trường mở, quản trị có trách nhiệm, dân chủ, nhân quyền và luật pháp quốc tế không hẳn là không có những lỗ hổng. Tuy nhiên, ông khẳng định đây vẫn là những nền tảng vững chắc nhất trong quá trình tiến bộ nhân loại của thế kỷ này, nhấn mạnh "chúng ta cần tiến về phía trước chứ không phải đi thụt lùi".

Tổng thống Mỹ nói rõ "Mỹ không thể và không nên áp đặt hệ thống chính phủ của chúng tôi lên các nước. Nhưng tôi thấy ngày nay đang có sự xung đột gia tăng giữa chủ nghĩa độc tài và chủ nghĩa tự do. Tôi tin tưởng vào một trật tự chính trị tự do, xây dựng dựa trên bầu cử và một chính phủ đại diện, tôn trọng nhân quyền và xã hội dân sự, một nền tư pháp độc lập và pháp quyền".

"Một số quốc gia tuy công nhận sức mạnh của thị trường tự do nhưng vẫn từ chối mô hình những xã hội tự do. Một số người tích cực thúc đẩy dân chủ đôi lúc cảm thấy nản lòng... Nhiều người ủng hộ mô hình lãnh đạo toàn trị, ra lệnh từ trên xuống thay vì những thể chế dân chủ và vững mạnh. Nhưng tôi tin rằng con đường tiến tới dân chủ thực sự vẫn là con đường tốt hơn", ông Obama nói.

Tổng thống Obama lau nước mắt khi nói về vụ xả súng ở trường tiểu học tại Newtown (Mỹ) năm 2012. Ảnh: Telegraph

Tổng thống Obama cũng đề cập nhắc đến nước Nga đang gia tăng sự ảnh hưởng của mình. "Trong một thế giới mà thời đại đế chế đã lui về rất xa, nước Nga lại đang muốn giành lại hào quang đã mất của họ bằng vũ lực. Các cường quốc châu Á thì mãi tranh cãi về quyền lịch sử".

Ông Obama nói nếu Nga tiếp tục can thiệp vào chuyện nội bộ của những nước láng giềng, "họ có thể đạt được sự ủng hộ ở quê nhà, thổi bùng lên cơn sốt chủ nghĩa dân tộc trong một thời gian, nhưng cũng sẽ làm suy giảm sự phát triển và khiến các biên giới của mình ít an toàn hơn".

Niềm tin vào thế hệ trẻ

Trong những chuyến công du suốt 8 năm nhiệm kỳ, Tổng thống Obama nói ông đã chứng kiến "tinh thần thế hệ thanh niên của chúng ta".

Ông Obama chia sẻ về những câu chuyện khi gặp gỡ giới trẻ khởi nghiệp ở Cuba, những cựu tù chính trị ở Myanmar đã trở thành nghị sĩ sau vài năm; những cô gái ở Afghanistan dũng cảm chống lại bạo lực để được đến trường; các sinh viên phát triển những chương trình trên mạng để chống lại âm mưu lan tỏa tư tưởng cực đoan của khủng bố như IS...

"Họ là những người được giáo dục tốt hơn, bao dung hơn, đa dạng và sáng tạo hơn thế hệ chúng ta. Họ giàu lòng cảm thông và trắc ẩn đối với nhân loại hơn những thế hệ trước. Điều này xuất phát từ tinh thần lý tưởng của tuổi trẻ. Nhưng nó cũng hình thành khi họ ngày càng tiếp cận được thông tin về những người dân và địa danh khác, qua đó hiểu được rằng tương lai của họ gắn chặt với số phận của những nhóm người khác ở bên kia thế giới".

Xem thêm video Tổng thống Mỹ Barack Obama phát biểu lần cuối trước Đại hội đồng LHQ (Nguồn: ANTV)

Ông Obama sẽ rời nhiệm sở vào tháng 1/2017. Trong bài phát biểu cuối cùng của mình, ông cũng nhắc lại những thành tựu đã đạt được trong 8 năm qua, bao gồm giảm tỷ lệ cực nghèo, giải quyết vấn đề hạt nhân Iran, nối lại quan hệ với Cuba và ký kết thỏa thuận quốc tế về biến đổi khí hậu.

Ông Obama từng chia sẻ: “Tôi lớn lên không có cha. Tôi cảm thấy mình lênh đênh và đôi khi trôi dạt, mọi thứ đều mơ hồ. Sự khác biệt duy nhất giữa tôi và những cậu thanh niên trẻ trên khắp đất nước này là tôi đã lớn lên trong một môi trường đầy lòng nhân ái”. Đây có lẽ là điểm tựa lớn nhất thôi thúc ông tích cực tham gia các hoạt động thiện nguyện khi còn đương nhiệm và có thể cả sau khi rời nhiệm sở. 

Cũng có tin đồn rằng, ông Obama có thể quan tâm đến việc giảng dạy tại Đại học Columbia ở New York, nơi ông đã theo học trong những năm đầu thập niên 1980. Ngoài ra ông từng chia sẻ rằng sẽ sống một cuộc sống bình lặng, rời xa chính trường. Nhiều khả năng ông sẽ viết tự truyện hoặc điều gì đó tương tự khi về hưu.

Từ Hải (th)

Bình luận